ویژگی های شخصیتی، هوش مالی مدیران و عملکرد شرکت

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه حسابداری، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

2 گروه حسابداری، واحد چالوس، دانشگاه آزاد اسلامی، چالوس، ایران

چکیده

هدف: ویژگی‌های ذاتی مانند ویژگی‌های شخصیتی و ویژگی‌های اکتسابی مانند هوش مالی مدیران می‌تواند رفتار و نوع تصمیمات آنان را در سازمان تحت الشعاع قرار داده و به تبع عملکرد مالی را تحت تأثیر قرار دهد. در این پژوهش، تأثیر ویژگی‌های شخصیتی بر عملکرد شرکت با در نظر گرفتن اثر تعدیل‌گری هوش مالی مدیران بررسی شده است.
روش: ویژگی‌های شخصیتی مدیران از طریق پنج مؤلفه روان‌رنجورگرایی، برون‌گرایی، پذیرا‌بودن، سازگاری و وجدانی بودن و با استفاده از پرسشنامه استاندارد نئو و هوش مالی نیز با پرسشنامه استاندارد کیوساکی سنجیده شده است. دورۀ زمانی پژوهش، منتهی به بازۀ زمانی توزیع پرسشنامه‌های پژوهش، سال مالی 1396 و نمونۀ آماری شامل 291 تن از اعضای هیأت مدیرۀ شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران است.
یافته‌ها: نتایج پژوهش با استفاده از رویکرد معادلات ساختاری بیانگر آن است که ویژگی‌های روان‌رنجورگرایی، پذیرا‌ بودن و وجدانی بودن دارای تأثیر مثبت و معناداری بر عملکرد شرکت بوده و تأثیر مؤلفه‌های برون‌گرایی و سازگاری بر عملکرد شرکت معنی‌دار نبوده است. در ضمن، اثر تعدیل‌گری هوش مالی بر رابطۀ بین مؤلفه‌ها و عملکرد شرکت تأیید نگردید.
نتیجه‌گیری: نتایج پژوهش بیانگر آن است که صرفاً برخی خصوصیات شخصیتی مدیران بر عملکرد شرکت تأثیر دارد و در این راستا، هوش مالی توان تأثیرگذاری بر رابطۀ بین خصوصیات شخصیتی مدیران و عملکرد شرکت را ندارد.
دانش‌افزایی: پژوهش حاضر برای نخستین بار در ایران تأثیر ویژگی های شخصیتی مدیران را بر عملکرد شرکت بررسی کرده است. یافته‌های پژوهش حاضر به توسعۀ ادبیات حوزۀ مالی رفتاری و نظریه‌های مربوط به آن کمک می‌کند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Personality characteristics, Managers’ Financial Intelligence and Corporate Performance

نویسندگان [English]

  • mohammad khatiri 1
  • Yousef Taghi Pirian Gilani 2
  • Reza Gholami Jamkarani 1
  • hoseyn jahangir nia 1
1 Department of Accounting, Qom branch, Islamic Azad University, Qom, Iran
2 Department of Accounting, Chalous Branch, Islamic Azad University, Chalus, Iran
چکیده [English]

Purpose: Intrinsic features such as personality traits and acquired features such as financial intelligence of managers can undermine their behavior and type of decision in the organization and affect financial performance. In this research, the effect of personality characteristics on the performance of the company has been investigated considering the moderating effect of managers' financial intelligence.
Methods: The personality characteristics of managers were measured through five components: neuroticism, extraversion, Openness to experiences, agreableness and conscientiousness using the Neo standard questionnaire and the financial intelligence with the standard Kiosaki questionnaire. The research period during which the questionnaires were distributed is fiscal year 2017. The sample included 291 firms listed in Tehran Stock Exchange.
Results: The results of this study, using the structural equation modeling approach, indicated that the personality characteristics: neuroticism, acceptance and conscientiousness had a significant positive effect on the performance of the company, and extraversion and adaptation were not significant on company’s performance. In addition, the effect of financial intelligence adjustment on the impact of all components on the company's performance was not confirmed.
Conclusions: Our findings show that only some personality characteristics of managers have an impact on the firm's performance. In this regard, financial intelligence can not affect the relationship between managerial personality characteristics and corporate performance.
Contribution: For the first time, this research has examined the effect of managers' personality characteristics on firms’ performance. Our findings contribute to the development of the literature on behavioral finance and related theories.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Managerial personality characteristics
  • financial intelligence
  • Corporate performance
آقاسی، سعید.، آقاسی، احسان.، بیگلری، سحر. (1395). بررسی رابطه تحمل ریسک مالی و ویژگی‌های سرمایه گذاران(هوش مالی، مهارت مدیریت مالی، ثروت) بر اساس مدل بومی شده دونالد مطالعه موردی بورس اوراق بهادار تهران. دانشمالیتحلیلاوراقبهادار، 9(31): 21-33.

  • ایمر، فرشید.، گرکز، منصور. (1397). بررسی نقش هیجانات خودآگاهانه( غرور و شرم) در تصمیم‌گیری‌های اخلاقی حسابداری: مطالعه موردی دانشجویان دکتری و کارشناسی ارشد حسابداری دانشگاه‌های شهر گرگان. حسابداری ارزشی و رفتاری، 3(6): 165-197.

  • بابائیان، علیو، زندی، فیروز. (1393). نقش اجرای قرارداد روانشناختی بر فرسودگی شغلی. مطالعات مدیریت (بهبود و تحول)، 23(75): 97-114.

  • بدری، احمد.، گودرزی، ندا. (1393). مالی رفتاری، سوگیری نماگری و متغیرهای بنیادی حسابداری شواهدی از بورس اوراق بهادار تهران. مطالعاتتجربیحسابداریمالی، 11(34): 75-88.

  • برادران حسن‌زاده، رسول.، فتاحی اصل، بهرام.، ابوالحسن زاده، سودا. (1392). بررسی تأثیر تیپ‌های شخصیتی حسابرسان بر محتوای گزارش حسابرسی. دانشحسابداریوحسابرسیمدیریت، 2(6): 89-100.

  • پور‌زمانی، زهرا.، کریمی، علی. (1389). تأثیر مدیریت موثر ریسک و سرمایه های فکری بر سطح عملکرد شرکت‌ها. دانش مالی تحلیل اوراق بهادار، 3(6): 1-18.

  • حق‌شناس، حسن. (1387). هنجاریابی آزمون شخصیتی نئو فرم تجدیدنظرشده. روان‌پزشکی و روانشناسی بالینی، 4(4): 36-50.

  • حیدرپور، فرزانه.، رجب دری، حسین. (1396). راﺑﻄﮥ اﺧﻼق حرفه‌ای و ویژگی‌های شخصیتی سرمایه‌گذاران بورس اوراق بهادار. اخلاق در علوم و فناوری، 12(2): 161-164.

  • حیرانی، فروغ.، وکیلی‌فرد، حمید‌رضا.، بنی‌مهد، بهمن.، رهنمای رودپشتی، فریدون. (1395). تأثیر شخصیت حرفه‌ای‌گرا، ضداجتماعی و بیش اعتمادی حسابرسان بر قضاوت آنها در حل تعارض میان حسابرس و مدیریت. فصلنامه حسابداری مالی، 32(95): 106-143.

  • دارابی، رویا.، چناری بوکت، حسن.، ولی‌خانی، محمدجعفر. (1395). ابعاد و رویکرد های نظریه مالی رفتاری. مطالعات حسابداری و حسابرسی، 5(17): 93-116.

  • درگاهی، حسین.، رحمانی، حجت.، بیگدلی، زهرا.، جوادی قلعه، اسماعیل.، یوسف زاده، نگار. (1394). هوش مدیریت: یک مطالعه مروری نظام‌مند بر روی مدیران آزمایشگاه‌های بالینی. فصلنامه آزمایشگاه و تشخیص، 7(27): 11-24.

  • روغنی زاده، مرجان. (1395). عوامل، ویژگی‌های رفتاری و تیپ شخصیتی مؤثر بر تصمیم‌گیری سرمایه‌گذار در بورس اوراق بهادار، مطالعات اقتصاد. مدیریت مالی و حسابداری، 2(3): 92-103.

  • سادوک، بنجامین جیمز.، سادوک، ویرجینیا آلکوت. (1382). خلاصه روان پزشکی: علوم رفتاری روان پزشکی، مترجم: پور‌افکاری، نصرت الله، تهران، شهر آب.

  • سید‌جوادین، رضا. (1383). مروری جامع بر نظریه‌های مدیریت و سازمان، تهران، نگاه دانش.

  • شمس، شهاب الدین.، اسفندیاری مقدم، امیرتیمور. (1397). ارتباط رفتار توده‌واری با عملکرد و ویژگی‌های شرکت‌های سرمایه‌گذاری. پژوهش‌های حسابداری مالی و حسابرسی، 10(38): 47-66.

  • طاهری عابد، رضا.، علی نژاد ساروکلائی، مهدی.، فغانی ماکرانی، خسرو. (1397). توانایی، دانش مالی مدیران عامل و شفافیت گزارشگری مالی. دانش حسابداری مالی، 5(2): 85-110.

  • طبیبی، جمال الدین.، ملکی، محمدرضا.، دلگشایی، بهرام. (1395). تدوین پایان نامه، رساله، طرح پژوهشی و مقاله علمی، تهران، نشر فردوس.

  • قادری، کاوه.، قادری، صلاح الدین.، قادری، سامان. (1396). تأثیر عامل رفتاری اطمینان بیش از حد مدیران بر اثربخشی مدیریت ریسک. پژوهش‌های حسابداری مالی و حسابرسی، 10(37): 243-272.

  • قربانی، بهزاد. (1395). ﺗﺄﺛﻴﺮ اﻓﺸﺎی اﺧﺘﻴﺎری اﻃﻼﻋﺎت ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﻓﻜﺮی ﺑﺮ ﻋﺪم ﺗﻘﺎرن اﻃﻼﻋﺎتی. داﻧﺶ ﺣﺴﺎﺑﺪاری ﻣﺎﻟﻲ، 3(4): 173-188.

  • کاردان، بهزاد.، ودیعی، محمد حسین.، ذوالفقار آرانی، محمد حسین. (1396). نقش تمایلات رفتاری (احساسات و هیجانات) سرمایه‌گذاران در ارزش‌گذاری شرکت. دانش حسابداری، 8 (4): 7-35.

  • گروسی فرشی، میرتقی.، قاضی طباطبایی، محمود.، مهریار، امیرهوشنگ. (1380). کاربرد آزمون جدید شخصیتی نئو(Neo) و بررسی تحلیلی ویژگی ها و ساختار عاملی آن در بین دانشجویان دانشگاههای ایران. فصلنامه علوم انسانی الزهرا (س)، 11(39): 173-198.

  • گل ارضی، غلام رضا. (1389). تجزیه و تحلیل رفتار جمعی سرمایه گذاران در بورس اوراق بهادار تهران با استفاده از مدل فضای حالت. پژوهش‌های حسابداری مالی، 4(2): 49-60.

  • گودرزی، سعید.، حاجیها، زهره. (1396). رابطه ویژگی‌های شخصیتی با شکل‌گیری قضاوت اخلاقی. اخلاق در علوم و فناوری، 12(4): 1-6.

  • مری‌جی، آلن؛ وندی ام، ین، (1390)، مقدمه‌‌ای بر نظریه‌‌های اندازه‌‌گیری (روانسنجی)، مترجم: دلاور، علی، انتشارات سمت، چاپ اول.

  • ملانظری، مهناز.، اسماعیلی کیا، غریبه. (1393). شناسایی ویژگی‌های روانشناختی اثر گذار بر مهارت حسابرسان در انجام قضاوت‌های حسابرسی. بررسی‌های حسابداری و حسابرسی، 21(4): 505-526.

  • نریمانی، مهدی.، نوروزی، ناصر.، مکاریان، سعید. (1392). بررسی نقش نهادهای میانجی نوآوری فناورانه در ایجاد رابطه مدیریت منابع انسانی و عملکرد شرکت (مورد مطالعه: پژوهشگران حوزه نانوفناوری). مدیریت نوآوری، 1(2): 1-16.